ارزیابی اثر درصد جوانه‌زنی اولیه و اندازه و شکل بذر ذرت (Zea mays L.) هیبرید سینگل‌کراس704 بر برخی شاخص‌های بنیه بذر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج

2 استادیار پژوهش مؤسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال

3 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج

چکیده

به­منظور بررسی اثر درصد جوانه­زنی اولیه و اندازه و شکل بذر ذرت هیبرید SC.704 بر شاخص­های مرتبط با بنیه بذر در آزمایشگاه و مزرعه، آزمایشی در سال زراعی 92-1391 در آزمایشگاه تجزیه کیفی بذر و مزرعه تحقیقاتی مؤسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال کرج به­صورت آزمایش فاکتوریل به­ترتیب در قالب طرح کاملاً تصادفی و بلوک­های کامل تصادفی به اجرا درآمد. تیمارهای آزمایش شامل سه اندازه و شکل بذر پهن، متوسط و گرد با در­صد جوانه­زنی اولیه توده­ بذرهای 88، 90 و 92 در­صد بودند. بنیه بذر و گیاهچه در آزمایشگاه با تجزیه و تحلیل رشد گیاهچه از طریق آزمون جوانه­زنی استاندارد مورد بررسی قرار گرفت و درصد گیاهچه­های عادی، متوسط جوانه­زنی روزانه، ضریب سرعت جوانه­زنی، طول و وزن خشک گیاهچه و شاخص­های طولی و وزنی بنیه گیاهچه تعیین شدند. همچنین در مزرعه درصد و سرعت ظهور گیاهچه و شاخص­های طولی و وزنی بنیه گیاهچه اندازه­گیری شدند. نتایج نشان داد شاخص­های مرتبط با بنیه بذر و گیاهچه بذرهای دارای در­صد جوانه­زنی اولیه مختلف تفاوت معنی­داری داشتند. همچنین بذرهای شکل پهن در مقایسه با شکل گرد و اندازه متوسط قابلیت جوانه­زنی و شاخص­های مرتبط با بنیه بذر و گیاهچه بالاتری داشتند. با وجود این نتایج، شاخص­های مرتبط با ظهور و بنیه گیاهچه در مزرعه مورد بررسی بذرهای با درصد جوانه­زنی اولیه و اندازه و شکل مختلف، تفاوت معنی­داری نداشتند ولی متوسط جوانه­زنی روزانه با درصد و سرعت ظهور گیاهچه در مزرعه همبستگی مثبت معنی­دار داشت. به­طورکلی، تحت شرایط این آزمایش بذرهای دارای درصد جوانه­زنی اولیه بالاتر و شکل پهن از قابلیت جوانه­زنی بیشتر و بنیه قوی­تر برخوردار بودند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluation the effect of primary germination percentage and seed size and shape of hybrid maize (Zea mays L. Sc.704) on some seed vigor indices

نویسندگان [English]

  • Shahla Hashemi Fesharaki 1
  • Aidin Hamidi 2
  • Saeed Vazan 3
چکیده [English]

In order to effect primary germination percent of seed lot and seed size and shape hybrid maize (Zea mays L.,) single cross 704 (Sc. 704) on seed vigor was carried out in seed quality analysis laboratory and research field as factorial experiment by completely randomized design and randomized complete block design respectively with four replications at Seed and Plant Certification and Registration Institute (SPCRI) in 2012. The treatments were included at three seed size and shape flat, medium and round by seed primary germination percent 88, 90 and 92%. The seed and seedling vigor were studied at the laboratory by seedling growth analysis through standard germination test and normal seedlings percent, mean daily germination, coefficient of velocity of germination, seedling length and dry weight and seedling length and weight vigor indices determined in laboratory. Also seedling field emergence percent and rate and seedling length and weight vigor indices in field measured. The results showed that seeds having various primary germination percent had significant different related to seed and seedling vigor indices. Also flat seed shape compared with round shape and medium size seeds had higher germination ability and related to seed and seedling vigor indices. In spite of this results, studied related to seedling emergence and vigor if field indices of having various primary germination percent and size and shape seeds had not significant difference but mean daily germination with seedling emergence percent and rate in field had significant positive correlation. Generally, under this experiment conditions seeds having higher primary germination percent and flat shape had seeds had more germination ability and stronger vigor.

کلیدواژه‌ها [English]

  • maize
  • Primary germination percentage
  • Seed size and shape
  • Vigor