دانشگاه گیلان علوم و تحقیقات بذر ایران 2476-3780 10 1 2023 03 21 Effect of organic pretreatment on seed germination and enzymes activity of Cumin (Cuminum cyminum L.) under drought stress اثر پرایمینگ با مواد ارگانیک بر جوانه‌زنی و فعالیت برخی آنزیم‌های گیاهچه زیره سبز (Cuminum cyminum L.) تحت تنش خشکی 1 13 6881 10.22124/jms.2023.6881 FA روما کلهر منفرد دانشجوی دکتری گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران فرزاد پاک‌نژاد استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران محمدنبی ایلکایی دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران Journal Article 2022 05 04 Drought stress reduces the germination and growth of plants, and it is very important to provide solutions such as seed priming to increase the uniformity of germination and growth of plants and to deal with drought stress. Thus, a factorial study was conducted in the form of a complete randomized design on cumin seeds in three replications in the Seed Technology Laboratory of Islamic Azad University, Karaj Branch. The treatments of this experiment included: five levels of priming (chitosan, humic acid, vermicompost, distilled water and control (without primer)) and four levels of drought stress (0, -0.3, -0.6, -0.9 MPa). The results showed that drought stress reduced germination percentage, growth and quality of cumin seedlings in no prime conditions and with increasing intensity of drought stress, seedling growth decreased. Priming of chitosan, humic acid and vermicompost were more effective than hydropriming in increasing germination properties as well as drought stress and reducing the negative effects of drought stress, as well as cumin seed priming. The above treatments decreased the proline content and increased ascorbate peroxidase, alpha-amylase and catalase activity. Priming of chitosan (44.02%), humic acid (42.08%), and vermicompost (44.04%) increased the germination of cumin seeds compared to the control (without primer and without drought stress). تنش خشکی موجب کاهش جوانه­زنی و رشد گیاهان می­شود و ارائه راه­کارهایی از قبیل پرایمینگ بذور برای افزایش یکنواختی جوانه­زنی و رشد گیاهان و مقابله با تنش خشکی بسیار حائز اهمیت است. بدین منظور آزمایشی به­صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار در بذر زیره سبز اجرا شد. تیمارها شامل: پنج سطح پرایمینگ (کیتوزان (ppm 100)، اسید هیومیک (5/1 درصد)، ورمی­کمپوست، آب مقطر و شاهد (بدون پرایم)) و چهار سطح تنش خشکی (صفر، 3/0-، 6/0-، 9/0- مگاپاسکال) بود. نتایج نشان داد که تنش خشکی موجب کاهش درصد جوانه­زنی، رشد و کیفیت گیاهچه­های زیره سبز در شرایط بدون پرایم شد و با افزایش شدت تنش خشکی، رشد گیاهچه­ها کاهش یافت. پرایمینگ کیتوزان، اسید هیومیک و ورمی­کمپوست در افزایش ویژگی­های جوانه­زنی و همچنین مقابله با تنش خشکی، موثرتر از پرایمینگ آب مقطر (هیدروپرایمینگ) عمل کردند و اثرات منفی حاصل از تنش خشکی را کاهش دادند، همچنین پرایمینگ بذر با تیمارهای فوق روند کاهشی در محتوای پرولین و فعالیت آنزیم آسکوربات پراکسیداز بذر را در پی داشت و موجب افزایش فعالیت آنزیم­های آلفا آمیلاز و کاتالاز شد. پرایمینگ کیتوزان به­مقدار (02/44 درصد)، اسید هیومیک (08/42 درصد)، ورمی­کمپوست (04/44 درصد)، سبب افزایش جوانه­زنی بذر زیره سبز نسبت به شاهد (بدون پرایم و بدون تنش خشکی) شدند. https://jms.guilan.ac.ir/article_6881_6cdf7cf17e6db84cced5d59cfc3060ad.pdf