دانشگاه گیلان علوم و تحقیقات بذر ایران 2476-3780 5 2 2018 06 22 The effect of drought stress on some morphological and physiological characters in canola seedling (Brassica napus) اثر تنش خشکی بر برخی از خصوصیات مرفولوژیکی و فیزیولوژیکی گیاهچه‌ای در کلزا (Brassica napus) 95 108 2914 10.22124/jms.2018.2914 FA مریم پسندیده ارجمند دانشگاه گیلان حبیب اله سمیع زاده لاهیجی عضو هیات علمی /دانشگاه گیلان محمد محسن زاده عضو هیات علمی/ دانشگاه گیلان Journal Article 2017 04 26 In order to study some morphological and physiological traits of susceptible (Hayola308) and tolerant (SLM046) genotypes of canola to drought stress, an experiment was conducted in CRD design with factorial split in time arrangement. The applied factors were genotype (susceptible and tolerant) and irrigation condition (non-stress and stress). The stress was applied at before flowering time and the traits were measured at 24, 48, 72 and 96 hours after it in both condition. The result showed a reduction in dry weight of root in Hayola308 genotype, and a significant increase in root to shoot length ratio, fresh weight of root and malondialdehyde level (MDA) in SLM046 genotype. The 48 hours after drought stress, the fresh weight of shoot in SLM046 genotype was higher than Hayola308 genotype. Relative water content (RWC) in SLM046 and Hayola308 at 24 hours after stress were 88.59% and 38.52%, respectively. In Hayola308 genotype, hydrogen peroxide (H₂O₂) content in stress condition was higher than non-stress ones. There was not a significant difference among studied treatments for electrolyte leakage. In general, the increase of root length, root to shoot length ratio, RWC, fresh weight of root and the difference between fresh and dry weight of root and shoot and no change in dry weight of root and H₂O₂ content in SLM046 genotype indicated that this genotype had traits which could assign tolerance to drought stress. به منظور بررسی برخی صفات مرفولوژیکی و فیزیولوژیکی ژنوتیپ حساس (Hayola308) و متحمل (SLM046) به خشکی کلزا (<em>Brassica napus</em>)، آزمایشی به صورت فاکتوریل اسپلیت در زمان در قالب طرح کاملاً تصادفی با 3 تکرار در شرایط کنترل ­شده انجام شد. عامل­ها شامل ژنوتیپ و سطوح تنش بود که در زمان اسپلیت شدند. تنش خشکی با قطع آبیاری در مرحله قبل از گلدهی اعمال شد. صفات مورد بررسی در 24، 48، 72 و 96 ساعت پس از تنش اندازه­گیری شدند. نتایج نشان داد تنش خشکی سبب کاهش وزن خشک ریشه ژنوتیپ Hayola308 و همچنین افزایش معنی­دار نسبت طول ریشه به طول ساقه، وزن تر ریشه و میزان مالون­دآلدئید در ژنوتیپ SLM046 می­شود. در 48 ساعت پس از تنش خشکی، وزن تر ساقه ژنوتیپ SLM046 بیش­تر از ژنوتیپ Hayola308 بود. محتوای نسبی آب برگ در 24 ساعت پس از تنش خشکی در ژنوتیپ SLM046 و Hayola308 به ترتیب 59/88 و 52/38% بود. میزان پراکسید­هیدروژن در نمونه­های تحت تنش ژنوتیپ Hayola308 بیش­تر از نمونه­های آبیاری­شده بود. اختلاف معنی­داری از نظر نشت الکترولیت در نمونه­های مورد بررسی وجود نداشت. به­ ­طور کلی به ­نظر می­رسد طول ریشه، نسبت طول ریشه به ساقه، محتوای نسبی آب، وزن تر ریشه و تفاوت وزن تر و خشک ساقه و ریشه بیش­تر و همچنین عدم تغییر در وزن خشک ریشه و میزان پراکسید­هیدروژن در ژنوتیپ SLM046 نسبت به ژنوتیپ Hayola308، عواملی مرتبط با تحمل به تنش ژنوتیپ SLM046 باشد. https://jms.guilan.ac.ir/article_2914_47171452daf119bd441d686034b87bdd.pdf